با توجه به تغییر قالب سایت و تغییراتی در بخش های گوناگون، مشکلاتی در بخش های گوناگون بوجود آمده که در حال رفع این مشکلات و بازسازی بخش های آسیب دیده هستیم. از شکیبایی شما متشکریم.

سود بانک حلال است یا نه؟

با عرض سلام و خسته نباشید
۱ ارزش پولی که در بانک پس انداز کرده ایم با توجه به تورم کم میشودو همچنین این پول ممکن است برای کارهای خیری استفاده شوداگر این پول برای سود بیشتر در آنجا گذاشته باشیم حکمش چیست؟
۲ بانک یک نرخ سودی برای وام در نظر میگیرد و خودمان هم از این قضیه آگاهی کامل داریم و در این زمان تا وام نگیری پولت برای خونه یا هرچیزی که قیمت بالایی داشته باشد کافی نمی باشد حکم این وام چه می باشد؟
۳ آیا کسی که ربا میدهد همین کارهای بانکداری اسلامی را انجام نمی دهد؟

پاسخ:

پرسش ۱:
سود بانک حلال است یا نه؟ شرح :
ارزش پولی که در بانک پس انداز کرده ایم با توجه به تورم کم می شود و همچنین این پول ممکن است برای کارهای خیری استفاده شود. اگر این پول برای سود بیش تر در آن جا گذاشته باشیم حکمش چیست؟

پاسخ:
با سلام و تشکر به خاطر ارتباط تان با این مرکز.
به نظر آیت الله بهجت سود گرفتن یا سود دادن به بانک در قالب سپرده گذاری اشکال دارد.(۱)
مقدار سود بانک هم فرقی در این حکم ندارد .
بنابراین به نظر آیت الله بهجت: گذاشتن پول در بانک و گرفتن سود بانکی جایز نیست ، ولی جایز است پول را به بانک وام داد. مقدار سود توافقی را با فروش چیزی به بانک از بانک گرفت، مثلا اگر سود بانکی پول شما در یک سال دویست هزار تومان می شود، بانک یک خودکار را از شما به مبلغ دویست هزار تومان خریداری کند ،به شرط آن که به مدت یک سال ،یک میلیون تومان به عنوان وام و قرض در بانک بگذارید. (۲) از جهت مجهول المالک بودن پول ها ، آیت الله بهجت به مقلدان خود اجازه داده در پولی که به صورت شرعی از بانک می گیرند ، تصرف کنند.

پی نوشت ها:
۱. آیت الله بهجت،توضیح المسائل،م۲۲۹۰.
۲. همان ،م ۲۲۸۳و۲۲۸۴.
پرسش ۲:
بانک یک نرخ سودی برای وام در نظر می گیرد و خودمان هم از این قضیه آگاهی کامل داریم و در این زمان تا وام نگیری، پولت برای خونه یا هرچیزی که قیمت بالایی داشته باشد، کافی نمی باشد . حکم این وام چه می باشد؟
پاسخ:
وام گرفتن از بانک در صورتی که در آن شرط سود شده باشد ، جایز نیست . ربا و حرام است اما می تواند کالا و جنسی را از بانک و یا وکیل آن به نسبت معینی مثلا ده درصد از قیمت بازار گران تر بخرد، به شرط اینکه بانک مبلغ مورد تقاضای او را تا مدت معینی به او قرض دهد. (۱)
برای گرفتن وام از بانک کافی است مقدار سود را به عنوان خرید کالا یا جنسی به بانک و یا وکیل آن بپردازد مثلا اگر یک میلیون تومان وام می گیرد که در هنگام بازگشت صد هزار تومان سود آنست ،می تواند مبلغ سود را در ازای خرید کالایی از بانک به بانک بپردازد .در این صورت گرفتن چنین وامی حلال است.

پی نوشت :‌
۱. آیت الله بهجت ، توضیح المسائل، م ۲۲۸۱و ۲۲۸۲.
پرسش ۳:
آیا کسی که ربا می دهد. همین کارهای بانکداری اسلامی را انجام نمی دهد؟
پاسخ:
سودی که بانک بر اساس یکی از قراردادهای شرعی مانند جعاله می دهد حلال است (۱).
اما اگر بر اساس معاملات شرعی نباشد ، فرقی بین کسی که ربا می دهد و بانک نیست . در بانک هم اگر شرط سود شده باشد، ربا و حرام است. (۲)

پی نوشت ها:
۱. آیت الله بهجت ، توضیح المسائل، م ۲۲۹۴.
۲. همان، م ۲۲۸۱.

منبع: مرکز ملی پاسخگویی به مسایل دینی