آموزه‌های اسلامیشرح‌ها

راه‌های فرار از ربا

دو با دریک طرف یا دادن به زیادی را ربا می گویند که از آن در باب سخن گفته‌اند. در انتهای مقاله( بعد از منبع ) لینکی قرار داده شده که می توانید مقالات مرتبط با موضوع ربا را مطالعه بکنید. ربا در به معنای زیادی می‌باشد. ربا در عبارت است از زیادی یکی از دو کالای همجنس که هر دو پیمانه‏ای یا وزنی‏اند بر دیگری در معامله، یا قرض دادن به شرط زیادی. برخی، ربا را این گونه تعریف کرده‏اند: یا یکی از دو پیمانه‏ای یا وزنی در برابر دیگری با زیادی یکی از آن دو، یا قرض دادن به شرط زیادی. با توجه به تعریف یاد شده، ربا در شرع مقدّس دو مصداق دارد: یکی معامله دو کالای همجنس با زیادی در یک طرف و دیگری قرض دادن به شرط زیادی. از اوّلی به و از دومی به تعبیر می‏کنند. ربا به ، و اعلان با خدا و شمرده شده است. در نیز در ردیف بزرگ‏ترین کبیره شمرده شده است. ربا است؛ از این رو، حرمت آن موجب است. در حرمت ربا فرقی بین گرفتن و دادن آن نیست؛ چنان که نوشتن و گواهی دادن بر آن نیز است. ربا دو قسم است: ربای معاملی و ربای قرضی. زیادی‏ای که در معامله یا شرط می‏شود یا است یا ، مانند در یا عملی که مالیت دارد، مانند دوختن‏ یا چیزی که در آن منفعت است، مانند شرط یا و یا چیزی که در آن غرض عقلایی وجود دارد، مانند شرط .

شرط زیادی عینی یا حکمی که مالیت دارد، مانند قسم دوم و سوم موجب تحقق ربا می‏شود. در تحقق ربا با شرط زیادی حکمی که مالیت ندارد، اختلاف است؛ چنان که در ثبوت ربا در شرط زیادی حکمی که از ناحیه اجل قرار دادن برای یکی از دو عوض در نسیه حاصل می‏شود، اختلاف است؛ هرچند قائل به تحقق ربا با آن هستند. که امروزه در جریان دارد از جنس نقدین به شمار نمی‏روند؛ از این رو، ربا در آنها جریان ندارد. از حرمت ربا؛ خواه معاملی یا قرضی، اشخاص زیر استثنا شده‏اند و ربا بین آنان جاری نمی‏شود: و ؛ و ؛ و ؛ اعم از زوجه دائم و موقّت بنابر قول اکثر، بلکه مشهور. همچنین گرفتن ربا از است؛ لیکن دادن ربا به او برای است. بنابر قول مشهور، ربا گرفتن از حرام است. برخی گفته‏اند: ممکن است مراد از نفی ربا بین و حربی این باشد که کافر حربی مسلمانان به شمار می‏رود؛ از این رو، گرفتن آن از هر راه ممکن برای مسلمان جایز است، نه نفی آن از سنخ نفی ربا بین پدر و فرزند.


فقها برای فرار از ربا راههایی ذکر کرده‏اند که برخی از آنها عبارتند از:
۱. فروختن کالا به طرف مقابل در برابر کالایی از جنس دیگر؛ سپس خریدن کالای طرف مقابل به بهای دریافتی در معامله نخست. برای مثال کسی که می‏خواهد یک کیلو گندم را در برابر دو کیلو جو به دیگری بفروشد برای فرار از ربا یک کیلو گندم را در برابر یک کیلو برنج به او می‏فروشد و سپس دو کیلو جو را از وی به یک کیلو برنج می‏خرد.
۲. دو جنس را بدون زیادی با هم معامله می‏کنند؛ لیکن طرف مقابل، مقدار زیادی را به طرف دیگر می‏بخشد، بدون آنکه بخشیدن شرط شده باشد.
۳. هر یک از دو طرف جنس خود را به دیگری قرض می‏دهد و سپس ذمه او را ابراء می‏کند، بدون آنکه ابراء در قرض شرط شده باشد. [۴۲] [۴۳] [۴۴]
برخی معاصران راههای فرار از ربا را نپذیرفته و کاربرد آنها را تنها در معامله دو همجنسی که در بازار دارای دو قیمت متفاوت هستند، مانند گندم مرغوب و نامرغوب، جایز دانسته‏اند.

منبع: ویکی فقه

برچسب ها

دیدگاه شما چیست؟

avatar

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

  Subscribe  
Notify of
دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن